De Ballen van de Koopman: over mannelijkheid en de Nederlandse identiteit in de Gouden Eeuw

<p>In haar boek ‘De ballen van de koopman’ doet Dorothee Sturkenboom onderzoek naar de Nederlandse identiteit en mannelijkheid ten tijde van de Republiek. In gesprek met Ad Verbrugge vertelt ze dat ze afkomstig is vanuit genderstudies en een dergelijke analyse wilde doen. Dit bleek echter een lastige opgave. “Mannelijkheid wordt als iets vaststaands en vanzelfsprekends beschouwd, er is weinig onderzoek gedaan.” Waarom koos ze toch voor dit onderwerp?</p>
<p>Sturkenboom vertelt dat ze altijd over onderwerpen wil schrijven die raken aan een huidige maatschappelijke discussie. Bij aanvang van dit onderzoek was het vooral gericht op ‘de Nederlandse identiteit’, maar de blik spitste zich toe op mannelijkheid. Wat valt daarover te zeggen? Sturkenboom kijkt in haar zoektocht onder meer naar wat het buitenland over de (mannelijke) Nederlander zei: “Zelfbeelden ontstaan vaak in reactie op anderen. Als zij iets negatiefs van jou vinden, ontstaat de noodzakelijkheid er iets positiefs tegenover te stellen.” En wat blijkt? Er heerste een beeld van een eerloze koopman en de vrouw die de broek aan had. “Vrouwen waren zeer zichtbaar en dominant aanwezig in de handel van de Republiek.” Ook het beeld van de Nederlandse koopman blijkt echter ambigu te zijn.</p>
<p>Gespreksonderwerpen<br />1:09 Waarom ben je aan deze studie begonnen?<br />7:15 Waarom bespreek je ook het buitenlandse beeld?<br />9:03 Wat zeggen de Engelsen vooral over de Nederlander?<br />14:59 Kan je noord-zuid en oost-west tegenstellingen verklaren?<br />24:27 Het beeld heerste dat de vrouw ‘de broek aan had’. Kan je de praktijken schetsen?<br />29:43 Welke landen zeiden vooral dat mannen onder plak zaten bij hun vrouwen?<br />30:45 “De broek symboliseert in die tijd nog de mannelijke autoriteit.”<br />33:16 Kun je nog iets vertellen over het beeld van de vrijbuiters?<br />38:20 “Vrijbuiterij is iets dat wij idealiseren en een model waar nog steeds aantrekkingskracht vanuit gaat.”<br />43:33 Je eindigt met het idee van mercator honestus, de koopman als eervol. <br />47:28 “De beste winst is de winst die niemand schade doet.”<br />51:38 Wat is voor jou de belangrijkste les uit je onderzoek?</p>
<p>--</p>
<p>Voor de Ommekeer TV is een initiatief van journalist Paul van Liempt, filosoof Ad Verbrugge en David van Overbeek. Het is onderdeel van platform Voor de Ommekeer, dat mensen uit verschillende disciplines bij elkaar brengt om na te denken over grote veranderingen die op komst zijn door een combinatie van snelle technologische ontwikkelingen en globalisering.</p>
<p>Voor de Ommekeer TV wordt gemaakt in samenwerking met de VU, centrum Ethos en FreedomLab.</p>
<p>Volg ons!</p>
<p>Website: https://www.voordeommekeer.nl<br />Twitter: https://twitter.com/VoorDeOmmekeer<br />Facebook: https://www.facebook.com/voordeommekeer/</p&gt;