Radicale verandering in zorg is nodig. Gesprek met expert medisch leiderschap Wouter Keijser

<p>Paul van Liempt gaat in gesprek met expert medisch leiderschap Wouter Keijser over noodzakelijke transformaties in de zorg. “We moeten opnieuw de passie wakker kussen van zorgverleners.”</p>
<p>Keijser is opgeleid in de geneeskunde, maar heeft er bewust voor gekozen geen specialist te worden en zich te richten op medisch leiderschap. Hij is vooral geïnteresseerd in de concrete veranderingen in de zorgpraktijk. Keijser pleit voor fundamentele vernieuwing: “Ik denk dat we de transformatie in de zorg moeten zien als iets waarbij alles verandert.”</p>
<p>Het is nu nog lastig is te zeggen of er deze periode goed medisch leiderschap wordt getoond, zo stelt Keijser. “Leiderschap is te vertalen als: je moet het doen met de kennis die je op dat moment hebt.” Het probleem is alleen dat uit onderzoeken blijkt dat het tien tot veertien jaar duurt voordat medische kennis in de praktijk is toegepast. Die tijd is er tijdens de coronacrisis niet. Maar het feit dat medici hebben betoogd dat de scholen dicht moeten, juicht Keijser in principe toe. “Dat is een prachtig voorbeeld van leiderschap. Niet alleen politiek of vanuit beleid en bestuur, maar de dokteren [..] gaan meedenken. Dat hebben we vanaf dat moment gezien, en dat is denk ik goed geweest.”</p>
<p>Met de huidige coronacrisis verandert er veel: de verwachting is dat we toegaan naar een zogenaamde anderhalvemetersamenleving. Hoe ziet ‘het nieuwe normaal’ eruit binnen de zorg? Waar moeten we dan aan denken? Keijser noemt een aantal belangrijke ontwikkelingen: “Ik denk dat er veel meer regionaal georganiseerd gaat worden, er meer ruimte gecreëerd wordt voor professionals en dat het aantal regels afneemt.” Wat dat betreft is dit, ondanks alle ellende, een unieke kans. “Als zo’n naar virus ons treft, gaan we opeens anders denken. [..] Dat zag je eigenlijk al voor de crisis, en dat zal nu een versnelling gaan krijgen.” Daarin speelt een nieuwe generatie ook een rol. Volgens Keijser heeft een jongere groep professionals een andere attitude, waardoor zij meer geneigd zijn met andere professionals samen te werken.</p>
<p>Wel moeten we er rekening mee houden dat de zorg de komende tijd waarschijnlijk duurder zal worden. Keijser: “Maar er is wel veel innovatie mogelijk, zodat het efficiënter kan.” Veel kan bijvoorbeeld online geregeld worden, via apps en chatprogramma’s. Keijser stelt dat dit geen vervanging kan zijn - “Een arts-patiënt relatie is gebaat bij elkaar nu en dan elkaar zien, dat is bewezen.” - maar het kan wel leiden tot een hybride systeem. Online en mens tot mens contact gaan straks hand in hand.</p>
<p>Keijser ziet dat een belangrijk, zo niet het belangrijkste aspect van &apos;medisch leiderschap&apos; ligt in communicatie en verbinding. Bij de zorg in de nieuwe wereld hoort een goede relatie tussen dokter en patiënt. “We hebben onderzoek gedaan, en je ziet in verschillende westerse landen: dokters zijn dit [goede communicatie] zelf aan het definiëren.” Wat zij nodig hebben om dit te verbeteren? “Een stelsel waarin ruimte en tijd gecreëerd wordt waardoor niet alleen dokters, maar ook andere professionals daar beter in worden.&quot; Belangrijk om daarbij te bedenken volgens Keijser: &quot;Dat leren artsen niet in een ruimte bij elkaar, dat kunnen ze alleen in de praktijk.”</p>
<p>--</p>
<p>00:46 Je had een medische carrière als specialist kunnen opbouwen, maar daar heb je niet voor gekozen. Waarom niet?<br />2:23 Wat bedoel je precies als je het hebt over transformatie in de zorg?<br />3:50 Het doet met denken aan de Buurtzorg van Jos de Blok. Heeft dat raakvlakken met wat jij wil?<br />6:45 Kun je een voorbeeld geven van hoe men door regels wordt belemmerd? <br />9:42 Ben jij het eens met de kritiek dat we in februari op het verkeerde been zijn gezet door het RIVM en de WHO?<br />14:04 Medici hebben gezegd dat de scholen dicht moesten. Was dat duurzaam beleid of paniekvoetbal?<br />15:55 Zou het sociale en werkzame leven van de patiënt niet meer geïncorporeerd moeten worden in het medisch leiderschap?<br />19:43 Wat wordt ‘het nieuwe normaal’ in de zorg na de coronacrisis?<br />23:47 Wat zijn goede tendensen in de zorg die we ondanks de crisis nu moeten vasthouden?<br />26:25 Moeten we er vanuit gaan dat de zorg de komende jaren beter én veel duurder wordt?<br />30:31 “80% van het medische leiderschap gaat over communicatie, met de ander verbinden” <br />34:12 Denk jij op basis van je expertise dat scholen nu weer open kunnen?<br />38:42 Wie moet de baas zijn in het ziekenhuis: de econoom of de medicus?</p>
<p>--</p>
<p>Voor de Ommekeer TV is een initiatief van journalist Paul van Liempt, filosoof Ad Verbrugge en David van Overbeek. Het is onderdeel van platform Voor de Ommekeer, dat mensen uit verschillende disciplines bij elkaar brengt om na te denken over grote veranderingen die op komst zijn door een combinatie van snelle technologische ontwikkelingen en globalisering.</p>
<p>Voor de Ommekeer TV wordt gemaakt in samenwerking met de VU, centrum Ethos en FreedomLab.</p>
<p>Volg ons!</p>
<p>Website: https://www.voordeommekeer.nl<br />Twitter: https://twitter.com/VoorDeOmmekeer</p&gt;