Hoe kun je de macht van Big Tech doorbreken? Een gesprek met hoogleraar Jeroen van den Hoven

<p>Paul van Liempt in gesprek met Jeroen van den Hoven, hoogleraar ethiek &amp; technologie aan de TU Delft, over de coronacrisis en de grote techbedrijven. &quot;We moeten zelf weer de controle nemen.&quot;</p>
<p>De afgelopen jaren hebben de grote techbedrijven uit Amerika, de bekende ‘big five’ – Google, Facebook, Amazon, Microsoft en Apple – een steeds grotere invloed op ons leven. Van de Hoven stelt dat het hoog tijd is om de koers te veranderen. “We hebben de afgelopen twintig jaar heel naïef deze partijen hun gang laten gaan. [..] Nu worden we geconfronteerd met het feit dat zij het weefsel van de samenleving vormen.” Dat is niet onproblematisch.</p>
<p>Van de Hoven schetst dat door de accumulatie van kennis, macht en financiën bij enkele spelers onze democratie, privacy en individuele vrijheden onder druk staan. Om het tij te keren zou Europa tussen grootmachten China en Amerika een derde positie kunnen innemen. Op het gebied van digitalisering moet ons continent volgens Van den Hoven een eigen weg inslaan, in lijn met de waarden die samenhangen met de universele mensenrechten. “Als Europa iets is, dan is het de belichaming van die idealen. Het is een hele principiële strijd.”</p>
<p>Dit vraagt om een perspectiefwisseling. Van de Hoven: “Er zit innovatie in jezelf beperkingen opleggen.” Dit betekent ook dat niet alleen de commerciële belangen leidend kunnen zijn. De techbedrijven vervullen zo’n vitale functie dat deze volgens Van de Hoven publiek georganiseerd moeten worden. “Die technologie is constitutief voor de samenleving. Op het moment dat je je dat realiseert, moeten je zeggen: daar moeten we zelf weer de controle over nemen.” In dat verband zou de overheid een grotere rol kunnen spelen.</p>
<p>Vooralsnog hebben we te maken met de big five uit Amerika en het staatsgeleide kapitalisme uit China. Maar Van den Hoven is vrij optimistisch over wat Europa kan doen. “Wij hebben excellente onderzoekers.” Daarbij pleit Van de Hoven wel voor continent brede samenwerking. “Wij maken geen enkele kans als we verdeeld zijn. Er is alleen kans voor een alternatief als we de eenheid bewaren.”</p>
<p>Dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan, gezien de grote verdeeldheid. Toch ziet Van den Hoven, bijvoorbeeld als het gaat om instituties die ons van nieuws voorzien, mogelijkheden. In Amerika speelt desinformatie op sociale media en internetfora een belangrijke rol. Hier staat het er beter voor. Van de Hoven: “Het vertrouwen is hier nog hoog. Dat moeten we gebruiken om de transitie te maken naar de nieuwe, verantwoorde digitale samenleving.”</p>
<p>--</p>
<p>0:29 Is het heel erg wat er met big tech staat te gebeuren, of moeten we er genuanceerd of nadenken?<br />2:20 Voegen ‘de big five’ nog betekenis toe? <br />5:04 Wat zijn voor Europa de mogelijkheden om ons teweer te stellen tegen de big tech uit Amerika en China?<br />10:00 Wordt de discussie over grote Europese tech bedrijven ook gevoerd in Europa?<br />14:05 Over democratie en de digitale samenleving: “het komt niet vanzelf goed”<br />18:36 Zou het de kant op kunnen gaan van blokken: niet world wide web, maar het Europese web?<br />22:42 Jij denkt dat binnenkort men zich massaal gaat afwenden van de big five?<br />24:30 Wat gebeurt er als we de macht van de big five niet doorbreken?<br />27:56 Sommige zeggen dat je techbedrijven als Google moet opknippen. Vind jij dat ook?<br />34:09 Hoe is de ontwikkeling van desinformatie te keren? En kan Europa daarin ook een rol spelen?</p>
<p>--</p>
<p>De Nieuwe Wereld TV is een platform dat mensen uit verschillende disciplines bij elkaar brengt om na te denken over grote veranderingen die op komst zijn door een combinatie van snelle technologische ontwikkelingen en globalisering. Het is een initiatief van journalist Paul van Liempt, filosoof Ad Verbrugge en David van Overbeek</p>
<p>De Nieuwe Wereld TV wordt gemaakt in samenwerking met de VU, Centrum Ethos en Filosofische School Nederland.</p>
<p>Volg ons!</p>
<p>Website: https://www.denieuwewereld.tv<br />Twitter: https://twitter.com/De_NieuweWereld</p&gt;